SVETI LUKA: Zaštitnik lekara, farmaceuta, bolnica i apoteka

Svetog Luku, jednog od prvih propovednika hrišćanstva, savremenika Isusa Hrista i autora jednog od četiri jevanđelja, vernici slave i kao iscelitelja i zaštitnika lekara, farmaceuta, bolnica i apoteka. Crkva Svetog Luku smatra osnivačem hrišćanskog ikonopisa, pošto je živopisao tri ikone Presvete Bogorodice i ikone Svetih apostola Petra i Pavla.

Veruje se da njegove mošti imaju isceliteljsku moć. Mošti Svetog Luke prenete su iz Epira u Smederevo 12. januara 1453. godine. Otkupio ih je despot Đurađ Branković od turskog sultana za 30.000 zlatnih dukata i to se smatra najznačajnijim duhovnim događajem u istoriji Smedereva. Čuvane su u Smederevu do pada grada i odnošenja relikvije 20. juna 1459. godine. SPC danas slavi i Svetog Petra Cetinjskog, koji je 1782. postao mitropolit i gospodar Crne Gore.

U ruralnim delovima Srbiji ostao je običaj da se na današnji dan koncima opasuju torovi da vukovi ne bi davili stoku, uz reči „Ide Luka, evo vuka“ ili „Sveti Luka, sneg do kuka“, jer uskoro nastupa zima, kada se vukovi približavaju selima.

Ako se Sveti Luka slavi u vreme posta ili sredom i petkom obavezno se posti, a ostalim slučajevima, služi se mrsna hrana.